Włochy, Ostia – Park Archeologiczny Ostia

Kapitol. Fot. Paweł Lech

Kapitol. Fot. Paweł Lech

Park Archeologiczny w Ostii miałem okazję odwiedzić w 2012 roku. Był to pierwszy punkt na trasie wycieczki do Rzymu. Niezwykle łatwy dojazd i bliskość lotniska Fiumicino, na którym lądowaliśmy sprawiły, że mimo późnej pory przylotu, zdecydowaliśmy się zwiedzić dawny port Rzymu. Starożytna Ostia, bo o niej tu mowa, to antyczne rzymskie miasto, prawdopodobnie pierwsza kolonia Rzymu, jego port i główny punkt handlowy. Znajduje się około 30 kilometrów od centrum dzisiejszego Wiecznego Miasta. W starożytności była ulokowana tuż przy ujściu Tybru do Morza Tyrreńskiego. Dziś, na skutek zmian koryta rzeki i działania procesów akumulacyjnych w delcie Tybru, Ostia „odsunęła się” od brzegów Morza o około 4 kilometry. Nazwa miasta nawiązuje do jego położenia i w języku łacińskim oznacza wejście, drzwi, bramę, ale także ujście rzeki. Tym wejściem i ujściem była oczywiście delta Tybru. Zwiedzając Ostię, często porównuje się ją do Pompejów. Nie ma czemu się dziwić – te dwa miejsca są jednymi z najlepiej zachowanych rzymskich stanowisk archeologicznych i chociaż ich historie są diametralnie różne, dziś połączył je wspólny charakter – „Miasta Muzeum”.

Stacja kolejki naziemnej "Ostia Antica". Fot. Paweł Lech

Witamy w Ostii! Stacja kolejki naziemnej „Ostia Antica”. Fot. Paweł Lech

Wszędzie na terenie parku znajdują się pojedyncze wyeksponowane zabytki. Tu sarkofag strigilowy. Fot. P. Lech

Wszędzie na terenie parku znajdują się pojedyncze wyeksponowane zabytki. Tu sarkofag strigilowy. Fot. P. Lech

Na terenie parku archeologicznego zapoznajemy się z tysiącletnią historią Ostii – głównego portu starożytnego Rzymu. Spacerując po jego terenie, poznajemy dzieje miasta od momentu gdy zostało założone i stacjonowała tu flota wojenna Rzymu, poprzez okres rozkwitu spowodowany szerokim udziałem w handlu Imperium Rzymskiego, czas upadku na przełomie IV i V wieku, po ponowne odrodzenie w nowym miejscu pod koniec IX wieku.

Pozostałości zabuodwy antycznej na początku Viale degli Scavi. Fot. Paweł Lech

Pozostałości zabudowy antycznej na początku Viale degli Scavi. Fot. Paweł Lech

To co dziś jest prezentowane w Ostii, jest owocem prowadzonych na terenie miasta badań archeologicznych. Rozpoczęły się one już na początku XIX wieku i z krótkimi przerwami trwają do dziś.

Pozostałości zabudowy antycznej. Fot. Paweł Lech

Pozostałości zabudowy antycznej. Fot. Paweł Lech

Współcześnie rezultaty wszystkich wykopalisk możemy obserwować nie tylko pomiędzy wyeksponowanymi kwartałami zabudowy, ale także w ulokowanym na terenie Parku Archeologicznego muzeum. Zabytki zebrane na wolnym powietrzu uzupełnione są prezentowaną tam kolekcją. Sam Park to ogromny obszar udostępniony do zwiedzania i ciągnący się na przestrzeni około 1700 metrów wzdłuż dawnej głównej ulicy miasta – Decumanus Maximus – dziś Viale degli Scavi. Zwiedzający mają możliwość zajrzenia prawie w każdy zakamarek miasta, można podziwiać zarówno przestrzenie zachowanych w niezwykłym stanie mieszkalnych kamienic, jak i monumentalnego teatru, kapitolu czy licznych term i nimfeów. Zwiedzając indywidualnie Park Archeologiczny w Ostii, nie jesteśmy ograniczeni trasami wytyczonymi przez przewodników – możemy zgubić się w mieście i naprawdę poczuć jego dawny klimat.  Na terenie parku znajdziemy doskonale wyeksponowane mozaiki, inskrypcje oraz liczne rzeźby – rzymskie oryginały i współczesne kopie.

Decumanus Maximus – dziś Viale degli Scavi. Fot. Paweł Lech

Decumanus Maximus – dziś Viale degli Scavi. Fot. Paweł Lech

Do ciekawszych zabytków Ostii należy znajdujący się w połowie drogi do Forum teatr. Pomiędzy 18 a 12 rokiem p.n.e. Marek Agryppa ufundował efektowny, mieszczący ponad 3000 osób budynek. Dziś możemy podziwiać budowlę w formie zrekonstruowanej za czasów Mussoliniego. Równolegle z teatrem, na jego tyłach powstał Piazzale delle Corporazioni – duży plac handlowy otoczony z trzech stron portykami z dużą ilością małych pomieszczeń. Dziś w tej przestrzeni znajdują się wyeksponowane mozaiki.

Forum Ostiańskie - widok z Kapitolu. Fot. Paweł Lech

Forum ostiańskie – widok z Kapitolu. Fot. Paweł Lech

Obowiązkowo trzeba także odwiedzić ostiańskie Forum. Jest to plac, na którym znajduje się Kapitol, zachowany do wysokości 17 m (pierwotna wysokość to około 20 m), świątynia Romy i Augusta (wybudowana przez Tyberiusza), Kuria oraz Bazylika.

Teatr ostiański. Fot. Paweł Lech

Teatr ostiański. Fot. Paweł Lech

Widownia w teatrze. Fot. Paweł Lech

Widownia w teatrze. Fot. Paweł Lech

Jedną z najcenniejszych pozostałości architektonicznych Ostii są Termy Neptuna. Łaźnie, wykonane za około 2 miliony sesterców, obejmowały zbiór klasycznych pomieszczeń takich jak tepidaria, frygidaria czy obszerna palestra. Całość wnętrz była ozdobiona mozaikami i wykończona marmurami ufundowanymi przez Antoninusa Piusa, które możemy podziwiać do dziś.

Mozaiki w Termach Neptuna. Fot. Paweł Lech

Mozaiki w Termach Neptuna. Fot. Paweł Lech

Mozaiki w Termach Neptuna. Fot. Paweł Lech

Mozaiki w Termach Neptuna. Fot. Paweł Lech

Park Archeologiczny w Ostii jest niezwykłym pomnikiem historii Starożytnego Rzymu. Dziś, poza zwiedzeniem głównych atrakcji stolicy Italii, warto także wybrać się do niedalekiej Ostii i sprawdzić jak wyglądało dawne rzymskie życie poza Wiecznym Miastem.

Dojazd:

Z Rzymu do Ostii najłatwiej dojechać Metrem. Pociągi odjeżdżają co kilka minut ze stacji Piramide. Trzeba wsiąść w te, które odjeżdżają w stronę Lido. Wysiadamy na stacji Ostia Antica. Po opuszczeniu stacji, należy przejść przez kładkę nad drogą ekspresową i pokonać jeszcze około 200 metrów. Po lewej stronie znajdziemy wejście do Parku Archeologicznego Ostia.

Z lotniska do Parku można dojechać autobusem jadącym w kierunki Lido di Ostia.

Godziny otwarcia:

Wtorek – Niedziela 8:30 – 19:30

Zamknięcie kas o 18:00

Ceny biletów: 

Normalny: € 6,50,-

Ulgowy: € 3,25,-

Bezpłatne wejście dla dzieci i młodzieży do 18 roku życia, seniorów powyżej 65 roku życia oraz dla studentów historii, historii sztuki i archeologii za okazaniem legitymacji.

Adres:

Via dei Romagnoli 717

Rome, Lazio

Strona internetowa: http://www.ostia-antica.org/

Przewodnik po Parku Archeologicznym Ostia: http://www.ostia-antica.org/touristguide.pdf

 

About Paweł Lech

Absolwent - Archeolog. Zleceniobiorca Centrum Nauki Kopernik. Blogowania uczył się na silniku wordpress, pracując nad stroną koła naukowego SKN Hanza. Archeologia zawsze jest numerem jeden. Poza archeologią interesuje się muzealnictwem, podróżami, wspinaczką górską (E!5642) i piłką nożną.