Rosja, Kazań – Kazański Kreml

Kazański kreml jest niesamowity! Ta jedna z najbardziej niedostępnych średniowiecznych twierdz Rosji łączy w sobie osiągnięcia inżynierii wojskowej Tatarów, Rosjan i architektów z Europy Zachodniej. Podobnie jak i w całym Tatarstanie, tak i tu wielokulturowe motywy ciągle przeplatają się ze sobą. Nie dziwi zatem fakt, iż od 2000 roku kazański kreml znajduje się na liście światowego dziedzictwa UNESCO.
Widok z wieży Przemienienia Pańskiego na Kreml i Kazań. Fot. P. Lech

Widok z wieży Przemienienia Pańskiego na Kreml i Kazań. Fot. P. Lech

Białe mury kazańskiego kremla zostały wzniesione przez budowniczych Iwana IV Groźnego. Swój współczesny kształt twierdza uzyskała w XVI wieku, kiedy to została zdobyta przez wojska Wielkiego Księstwa Moskiewskiego. Żołdacy Iwana IV Groźnego nie byli pierwszymi mieszkańcami wzgórza znajdującego się w widłach Kazanki, Bolaqu i Wołgi. Od X wieku tereny te zajmowali Bułgarzy Nadwołżańscy oraz Tatarzy. Ślady ich obecności na kremlowskim wzgórzu możemy obserwować do dziś. Są one widoczne zarówno w zabytkowej zabudowie twierdzy jak i w wyeksponowanych stanowiskach archeologicznych.

Symbol UNESCO na jednej z wież i relikty Pałacu Chanów. Fot. P. Lech

Symbol UNESCO na jednej z wież i relikty Pałacu Chanów. Fot. P. Lech

Współcześnie kazański kreml zajmuje obszar o powierzchni 15 hektarów. Pierścień murów ma ponad 1800 metrów długości. Znajduje się na nim osiem (z oryginalnych trzynastu) wież, z czego dwie umieszczone są nad bramami wjazdowymi (Spasskaya i Tainitskaya). Najbardziej znana jest monumentalna, biała wieża Spasskaya, będąca głównym wejściem na teren twierdzy. W niej właśnie znajdowało się najstarsze kazańskie muzeum, od XVI wieku prezentujące mieszkańcom stolicy Tatarstanu broń i trofea wojenne. Dziś każda wycieczka odwiedzająca fortecę zaczyna swoją podróż od tego miejsca i od umieszczonej tu tablicy przypominającej o wciągnięciu kremla na listę światowego dziedzictwa UNESCO.

Brama Spasskaya (z lewej) i krzywa wieża Suyumbike (z prawej). Fot. P. Lech

Brama Spasskaya (z lewej) i krzywa wieża Suyumbike (z prawej). Fot. P. Lech

Innym obowiązkowym punktem wycieczek jest znajdująca się w centrum założenia obronnego wieża Suyumbike. Stanowiła ona główne wejście na wewnętrzny plac kazańskiego kremla. To tu przed wiekami znajdował się Pałac Chanów, a dziś mieści się siedziba prezydenta republiki Tatarstanu. Wieża Suyumbike ma 58 metrów i jest… krzywa. Rosjanie udowadniają, że nie tylko włoskim architektom udają się takie „cuda”. Z wieżą związana jest tatarska legenda, podobna do polskiej historii o „Wandzie co Niemca nie chciała”.

Kazańska Prochownia. Fot. P. Lech

Kazańska Prochownia. Fot. P. Lech

Główna bohaterka – Suyumbike, była piękną tatarską księżniczką. Wieści o jej urodzie dotarły do Iwana Groźnego, który wysłał do Kazania swoich ambasadorów z prośbą o jej rękę. Odmowa księżniczki doprowadziła do wojny. W trakcie oblężenia miasta piękna Suyumbike, widząc krzywdy wyrządzane przez Rosjan uległa i przyjęła propozycję Iwana. Zgodziła się poślubić go pod warunkiem, że w ciągu tygodnia jego rzemieślnicy zbudują wieżę. Budowla miała być wyższa od wszystkich minaretów w mieście. Życzenie pięknej księżniczki zostało spełnione i doszło do zaślubin. Podczas ceremonii ślubnej Suyumbike poprosiła o pozwolenie, aby spojrzeć na miasto ze szczytu wieży. Po wejściu na ostatnią kondygnację rzuciła się z niej w dół…

Suyumbike jest tatarską bohaterką narodową. Jej imię noszą szkoły i ulice. Przekraczając bramę w jej wieży, wkraczamy na teren współczesnego pałacu prezydenta Tatarstanu. Jest to jeden z licznych XIX-wiecznych budynków znajdujących się na terenie kremla. Podobnymi budowlami są pałace prawosławnych biskupów i kompleks szkoły kadetów, będący siedzibą kazańskiego Ermitażu.

Kreml i Kazanka. Fot. P. Lech

Kreml i Kazanka. Fot. P. Lech

Największą budowlą znajdującą się w obrębie murów kremla jest meczet Kul Sharif. O nim jednak opowiem w artykule poświęconym Muzeum Kultury Islamu. Na terenie twierdzy zwiedzającym udostępniono jeszcze prawosławną Katedrę Zwiastowania. Katedra została ufundowana przez Iwana IV Groźnego w 1552 roku. Budynek został zaprojektowany przez słynnego Postnika Yakovleva.

Widok z tarasu przy Pałacu Prezydenta Tatarstanu. Fot. P. Lech

Widok z tarasu przy Pałacu Prezydenta Tatarstanu. Fot. P. Lech

W obrębie murów znajduje się wiele interesujących budynków. Chcąc zwiedzić wszystkie ulokowane tu muzea, trzeba by poświęcić na to kilka dni. Muzeum Historii Naturalnej Tatarstanu, Muzeum Kultury Islamu, Muzeum Narodu Tatarskiego i Republiki Tatarstanu, Kazański Ermitaż, Maneż z wystawą powozów oraz ekspozycja artylerii XVII-XIX wieku to tylko część oferty kulturalnej prezentowanej przez kazański kreml. Samo zwiedzanie murów, wież, meczetu Kul Sharif i Katedry Zwiastowania zajmuje ponad dwie godziny. Dodatkowy czas „zabierają” również wejścia na tarasy widokowe ulokowane w wieżach oraz liczne stragany z kolorowymi chustami i nakryciami głowy zarówno z motywami muzułmańskimi jak i prawosławnymi.

Brama w wieży Suyumbike. Fot. P. Lech

Brama w wieży Suyumbike. Fot. P. Lech

Nie można odwiedzić stolicy Tatarstanu, nie zwiedzając kazańskiego kremla. Warto przespacerować się po jego murach, choćby po to, by poobserwować z nich tętniące życiem miasto. Nie można też stracić okazji do zobaczenia kremla w nocy – stonowana iluminacja podkreślająca biel murów naprawdę wyciąga z nich duchy przeszłości.

Kazański Kreml Nocą. Fot. P. Lech

Kazański Kreml Nocą. Fot. P. Lech

Dojazd:

Kreml znajduje się w ścisłym centrum Kazania. Twierdza jest usytuowana naprzeciwko wejścia do Muzeum Narodowego Republiki Tatarstanu. Z dworca kolejowego, autobusowego i portu rzecznego warto przejść na kreml piechotą. Spacer zajmuje około 15 minut.

Dojazd metrem: do stacji “Kremlowska”.

Dojazd autobusem: 1, 4, 10, 17, 18 do przystanku “Centralny Stadion”.

Godziny otwarcia:

Poniedziałek-Niedziela: 8:00 – 22:00

Ceny biletów:

Wstęp na teren kremla jest bezpłatny. Informacje odnośnie ceny wejściówek do muzeów znajdujących się na terenie kremla można znaleźć w odnośnikach w tekście.

Adres:

420014, Казань, Кремль, а/я 20.

http://www.kazan-kremlin.ru/

http://whc.unesco.org/en/list/980

About Paweł Lech

Absolwent - Archeolog. Zleceniobiorca Centrum Nauki Kopernik. Blogowania uczył się na silniku wordpress, pracując nad stroną koła naukowego SKN Hanza. Archeologia zawsze jest numerem jeden. Poza archeologią interesuje się muzealnictwem, podróżami, wspinaczką górską (E!5642) i piłką nożną.